Skip to main content

හැමිල්ටෝනියන් මග



හැමිල්ටෝනියන් මග/පෙත (Hamiltonian Path) එකක් කියන්නේ එක් ශ්‍රීර්ෂයක් මත එක් වරක් පමණක් ගමන් කරන යම්කිසි මඟපෙන්වීමක් සහිතව හෝ රහිත රේඛා සටහනක්, ගමන් මඟක්.

හැමිල්ටෝනියන් චක්‍රය (Hamiltonian cycle) කියන්නේ, චක්‍රයක් වන හැමිල්ටෝනියන් මගක්. ප්‍රස්තාරයක එවැනි මගක් සහ චක්‍රයක් ඇතැයි තහවුරු කර ගැණීම  Hamiltonian path problem - හැමිල්ටෝනියන් මාර්ග ගැටලුව ලෙස හදුන්වයි. මේ ගැටලුව NP-Complete ගැටලුවක් වේ.



හැමිල්ටෝනියන් මග සහ චක්‍රය අයර්ලන්ත ජාතික ගණිතඥයකු වන Sir William Rowan Hamilton (1805–1865) වෙනුවෙන් මෙය නම් කරලා තියෙනව.  1856 දි මොහු icosian game නැමැති ගණිතමය ක්‍රීඩාව නිමවනව.

ඇත්තටම ඔහුගේ දායකත්වය භොතික විද්‍යාවට ඉතා වැදගත් සේ සලකනව. විද්‍යුත් චුම්බකනය (electromagnetism) වැනි ශාස්ත්‍රීය ක්ෂේත්‍ර න්‍යායන් (classical field theories) ගේ නවතම අධ්‍යනයන් සහ කොන්ටම් යාන්ත්‍රකය (quantum mechanics) සංවර්ධනයට මොහු විසින් හැමිල්ටෝනියානු යාන්ත්‍රකය ( Hamiltonian mechanics) මූලික වෙනව.




වැරදි තොරතුරක් ඇත්නම් නිවැරදි කිරීමට කාරුණික වන්න. 

ඉතින් මේ සටහන ලියන්න හිතුවේ මාර්ගගත කියන වචනය ගැන සිදුවු සංවාදයකදි බුද්ධික ලක්මාල් මිතුරා නැගූ පැණයක් සම්බන්දයෙන්.  


Comments

Popular posts from this blog

හේරත් ගෙදර ගියා

2008 වසරේ දිනක මධ්‍යම පළාත් තොරතුරු තාක්ශන පුහුණු මධ්‍යස්්ථානයේ පැවති දින 5ක නේවාසික වැඩසටහනක් අධ්‍යාපන අමාත්‍යාංශයෙන් දියත් කළා. මේක කළේ සුෙච්ත ඔව් අර අලුත්ගම සින් එකට තනියම පිකට් කළේ එයා තමයි. මේ වැඩසටහනට විවිධ ගුරු චරිත එක්ව සිටියා. ඒ අය විවිධ වු හැකියාවන් වගේම ගති ගුණ තිබු අය. හේරත් සර් ඔවුන් අතරින් කෙනෙක්. නඩේ ගුරා මෙරට ‘පරිගණකයක් භාවිතයෙන්’ රජයේ පාසලක පරිගණක අධ්‍යාපනය ලබා දේ නම් ඒ සැම පාසලකම වගේ තොරතුරු තාක්ශන ගුරුවරු මෙන්ම අධ්‍යාපන විද්‍යාපිඨ වල පිරිස් ද මේ හේරත් චරිතය අනිවාර්යෙන්ම දන්නව. මොකද පාසල් වල වාර්ශික පරිගණක නඩත්තුව සදහා රට වටා යන ගුරුවරුන් කිහිප දෙනාගෙන් කෙනෙක් මොහු. අැත්තටම මොහු ඒ ගමනේ නඩේ ගුරා කිවත් වැරදි නැ. කොට අදින අලි මේ පිරිස රටවටේ යමින් පැත්තකට විසි කර තිබු පරිගණකවලින් අඩකට වඩා සැම විටම යළි භාවිත කළ හැකි අයුරින් පිළිසකර කර දීමත්, පාසල් වලින් එන ගුරුවරුන් සහ දරුවන් සදහා තම දැණුම බෙදා දිමත් නොපැකිලව සිදු කරනව. නමුත් මේ මුදල් ඉතිරිය ඔබ මෙතෙක් නොදැන සිටියා විය හැක. බටා ගෙනව නේද? ඇත්තටම ගාල්ල අවට පුදගලික මට්ටමින් අප සංවිධානය කළ වැඩසටහන් ගණනාවකට නුවර සිට තම යතුරු …

Blankets give them enough warm but not Education!

As I mentioned in my previous post, I flew to Nepal on 1st of May 2015 and added Day 2 and Day 3 photos to my flickr  album. It's really hard to explain the situation there but I hope you can get an idea.

Another evening in Nepal with dark and fear of aftershocks
 Blankets give them enough warm but not Education!
What's the next step?

During my visit to Dharding on 3rd of May 2015, I learned that I can do much better work with my experience. There is a small school in the village with 400 students and 8 teachers.


Yes, I decided to help them with a school lab with Open Source Education tools.

I have been running a similar project in Sri Lanka and I had a plan to do my next deployment with Raspberry Pi.



Why Raspberry Pi?

Simply: Its cheap and portable.
Its much easier to relocate a lab in case of an emergency and its really cheaper than generic desktop machines.

What's required?
Single set need LCD Display, Keyboard/Mouse, Power Supply, Storage/Memory Card in addition to the…

CVE-2019-3462: Vulnerability in the 'apt' Package Manager of Debian and Ubuntu

Image: securebox.comodo.com
The vulnerability present in the "apt" Package Manager allows a remote attacker to perform a man-in-the-middle attack by to execute arbitrary code (or a malicious package mirror) as root on a machine installing any package.
This bug has been introduce with the apt version starting with 0.8.15 and indepndent security consultant Max Justicz discovered this critical issue.

Canonical has released patched versions of APT for Ubuntu 18.10 (Cosmic Cuttlefish), Ubuntu 18.04 LTS (Bionic Beaver), Ubuntu 16.04 LTS (Xenial Xerus), Ubuntu 14.04 LTS (Trusty Tahr), and Ubuntu 12.04 ESM (Precise Pangolin). On the other hand, the Debian Project released patched APT packages for the Debian GNU/Linux 9 "Stretch" series.

How to fix?

Since the vulnerability is present in the package manager itself, it is recommended to disable redirects in order to prevent exploitation during this upgrade only, using:

apt -o Acquire::http::AllowRedirect=false update apt -o…